ÇEVRESEL VE KÜLTÜREL SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK PROGRAMI NEDİR?
Türkiye Sürdürülebilir Turizm Endüstri Kriterleri (TR-I), Türk turizm sektörünün sürdürülebilir büyümesini temin etmek ve tüm turizm paydaşlarının katılımıyla Türk turizmine ilişkin ortak bir anlayış geliştirmek üzere oluşturulmuştur. TR-I, konaklama tesisleri ve tur operatörleri için uygulanmak üzere hazırlanmıştır. Bu çerçevede TR-I, küresel ölçekte kabul gören sürdürülebilir turizm kriterleri ile Türkiye’nin sosyal ve kültürel yapısına uygun kriterleri bünyesinde barındırmaktadır. TR-I, dört ana başlık etrafında düzenlenmiştir: sürdürülebilir yönetim; sosyo-ekonomik etkiler; kültürel etkiler ve çevresel etkiler. TR-I standartları, çeşitli ölçütler çerçevesinde Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından Türk turizm endüstrisince benimsenmesi zorunlu tutulan ilke ve uygulamaları içermektedir ve TR-I standartlarına uyum yalnızca bu belgede yer alan kriterler temelinde mümkün olacaktır.
TR-I, Kültür ve Turizm Bakanlığı ve Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı (TGA) öncülüğünde tüm sektörle ve uluslararası kuruluşlarla iş birliği halinde ortaya konmuştur.TGA, Türkiye’nin iç ve dış turizm pazarında bir marka ve cazibe merkezi haline gelmesi, somut ve somut olmayan doğal, kültürel, biyolojik ve insan ürünü mirasların keşfedilmesi, geliştirilmesi ve tanıtılması, kısa, orta ve uzun vadeli iletişim/pazarlama çalışmalarıyla Türkiye turizm kapasitesi ve turizm yatırımlarının ülke ekonomisindeki payı ve hizmet kalitesinin artırılması amacıyla çalışmalarını sürdürmektedir.
TR-I, turizm sektöründe sürdürülebilirlik standardının geliştirilmesine yönelik uluslararası normlarda belirleyici bir organ olan Küresel Sürdürülebilir Turizm Konseyi (GSTC)kriterlerine uyum sağlama sürecinde geliştirilmiştir. Bu çerçevede GSTC kriterlerinin tamamı, değiştirmeksizin TR-I tarafından benimsenmiştir.
GSTC KİMDİR?
Global Sustainable Tourism Council (GSTC), turizm sektöründe sürdürülebilirlik için küresel standartları belirleyen ve yönlendiren uluslararası bir kuruluştur. Bir “sertifika veren kurumdan” çok, bu sertifikaların temelini oluşturan kriterleri ve çerçeveyi oluşturan otoritedir.
2007 yılında kurulmuştur. Turizmde çevresel, sosyal, kültürel ve ekonomik sürdürülebilirliği teşvik eder. Oteller, tur operatörleri ve destinasyonlar için uluslararası kabul görmüş kriterler geliştirir.United Nations World Tourism Organization gibi küresel kurumlarla iş birliği yapar.
TR-I’NİN KAPSAMI AŞAĞIDAKİ KONULARI İÇERMEKTEDİR:
- Türkiye çapında turizm sektörü tarafından uygulanan Türkiye Sürdürülebilir Turizm Kriterleri sertifikasyonu için temel teşkil eder.
- Kriterler, her büyüklükteki işletmenin daha sürdürülebilir olması için temel yönergeler olarak hizmet eder ve işletmelerin Türkiye turizminin sürdürülebilir büyümesine katkıda bulunmasını amaçlar.
- Kriterler, Türk toplumunun, ziyaretçilerin, sektörün ve turizm yatırımcılarının sürdürülebilir turizm ilke ve uygulamaları konusunda farkındalığını artırmaya yardımcı olur.
- Kriterler, sürdürülebilir turizm sağlayıcılarını tanımak için etkili tanıtım ve pazarlamaya yönelik bir çerçeve olarak hizmet verir.
- Kriterler, sürdürülebilir turizm ve çeşitli çevre etiketleri çerçevesinde Türkiye’nin Paris İklim Anlaşması’ndan ve Avrupa Yeşil Mutabakatı’ndan doğan yükümlülüklerini yerine getirmesine katkıda bulunur.
- Sürdürülebilir turizm politikalarını, uygulamalarını ve gerekliliklerini geliştirmek için hükümet, sivil toplum, akademi ve özel sektör iş birliğine yönelik temel bir yaklaşım ve çerçeve belirler.
- Üniversiteler ve turizm okulları gibi eğitim-öğretim kurumlarına temel esaslar sunar.
- Sektöre ve yatırımcılara sürdürülebilirlik uygulamalarını teşvik edecek şekilde liderlik eder.
- Büyüyen dünya turizm pazarında kriterler, sürdürülebilir turizm ürünleri çerçevesinde Türkiye’nin rekabetçiliğini artırarak daha fazla pazara erişim imkanı sağlamaya yardımcı olur, hem ziyaretçiler hem de seyahat acenteleri için sürdürülebilir turizm uygulamalarını benimseyen işletmelerin seçiminde rehberlik sağlar.
- Kriterler ne yapılması gerektiğini söyler, nasıl yapılması gerektiğini ya da hedeflere ulaşılıp ulaşılmadığını söylemez. Kriterlere nasıl uyum sağlanması gerektiği, tamamlayıcı nitelikte olan performans göstergeleri, ilişkili eğitim materyalleri ve uygulama araçlarına erişim ve TGA tarafından hazırlanarak sektörün kullanımına sunulan El Kitabı ile belirlenmektedir.Bu kriterler hakkında daha fazla bilgi ve rehberliğe, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından ve TGA internet sitelerinden erişilebilir. Belirli bir durum için geçerli olmadığı bir gerekçe ile gösterildiği durumlar dışında tüm kriterlerin uygulanması Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından Türk turizm sektörüne zorunlu tutulmaktadır. İstisnalar ve diğer kurallar, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından belirlenerek sektör paydaşları ve tüm kamuoyu ile şeffaf şekilde paylaşılır.
İŞLETMEYE SAĞLADIĞI FAYDALAR NELER?
- Uluslararası güvenilirlik ve prestij
- GSTC, dünya çapında kabul gören bir standarttır. Sertifikalı işletmeler global pazarda daha güvenilir görünür.
- Rekabet avantajı sağlar
- Özellikle sürdürülebilir turizm arayan turistler ve tur operatörleri tarafından tercih edilme oranı artar.
- Satış ve doluluk oranlarını artırır
- Çevreye duyarlı ve bilinçli turist segmentine ulaşarak gelir artışı sağlar.
- Maliyetleri düşürür
- Enerji, su ve atık yönetimi iyileştirmeleri sayesinde operasyonel giderler azalır.
- Kurumsal itibar ve marka değeri yükselir
- Çevresel ve sosyal sorumluluk bilinci yüksek bir marka algısı oluşturur.
- Tur operatörleri ve acentelerle iş birliği fırsatları artar
- Özellikle Avrupa pazarındaki büyük tur operatörleri GSTC kriterlerini tercih eder.
- Yasal uyum ve risk yönetimi kolaylaşır
- Çevre mevzuatlarına uyum sağlamak ve olası cezai riskleri azaltmak daha kolay olur.
- Çalışan bağlılığı ve motivasyonu artar
- Sürdürülebilirlik odaklı işletmelerde çalışan memnuniyeti genelde daha yüksektir.
- Yerel topluma katkı sağlar
- Yerel istihdam, yerel ürün kullanımı ve kültürel mirasın korunması desteklenir.
- Uzun vadeli sürdürülebilir büyüme sağlar
- Doğal kaynakları koruyarak işletmenin geleceğini güvence altına alır.
- Çevresel etkileri azaltır
- Karbon ayak izi, su tüketimi ve atık miktarı kontrol altına alınır.
- Yatırımcı ve finansman açısından avantaj sağlar
- ESG (Environmental, Social, Governance) kriterlerine uygunluk yatırımcı ilgisini artırır.
